maandag 2 februari 2026

Milieuvereniging GroenRand kiest vanaf eind mei voor rol van kritische waakhond: “We gaan niet met pensioen, maar in commandomodus”

Milieuvereniging GroenRand kiest vanaf eind mei voor rol van kritische waakhond: “We gaan niet met pensioen, maar in commandomodus”

                                         Pieter Haagdorens - coördinator van GroenRand  

Na tien jaar van creatieve acties, publiekswerking en inhoudelijke voorbereiding stopt natuurvereniging GroenRand eind mei met haar huidige werking. De organisatie kiest er bewust voor om een nieuwe, scherpere rol als kritische waakhond op te nemen. Het blijft daarin de overheid opvolgen en aanspreken op haar groene beloften.

“De voorbije tien jaar bouwde GroenRand mee aan een ambitieuze en samenhangende visie voor natuur en landschap in de regio. Wat ooit begon als een burgerinitiatief rond de Antitankgracht, groeide uit tot een inhoudelijk sterk onderbouwde langetermijnvisie die vandaag stevig verankerd is in officiële beleidsplannen”, schetst Pieter Haagdorens van GroenRand. Het ambitieuze natuurplan rond de Antitankgracht groeide intussen uit tot de officiële blauwdruk voor de klimaatgordel in het project De Nieuwe Rand..

De gracht fungeert in de plannen als een “groene snelweg” die beekvalleien en bossen met elkaar verbindt en zo de ruggengraat vormt van de klimaatgordel in de Antwerpse oostrand. Met gedetailleerde overzichtskaarten werd wetenschappelijk aangetoond welke habitats en ecologische corridors verbonden moeten worden om natuurgebieden robuust te maken tegen versnippering en klimaatverandering. Toch dreigt de realisatie vast te lopen: het ontbreekt aan duidelijke en structurele financiering. “De plannen zijn goedgekeurd, maar zonder budget blijven ze dode letter,” klinkt het.


Honderdtal projectfiches

In totaal werden binnen De Nieuwe Rand zo’n honderd projectfiches ingediend. Voor vijftien prioritaire, zoals de cruciale verbinding tussen het Klein en Groot Schietveld, fiches rond de klimaatgordel in de Voorkempen, ramen GroenRand en het Regionaal Landschap de Voorkempen een minimaal budget van 11,45 miljoen euro. Dat bedrag kan oplopen tot het tienvoudige als alle projecten uitgevoerd worden. “We vragen daarom een duidelijke langetermijnvisie en structurele verankering van de klimaatgordel in de Vlaamse begroting. Alleen zo wordt vermeden dat ecologische ambities sneuvelen wanneer de politieke aandacht verschuift”, vreest Haagdorens.

De grote vraag is hoe Vlaams minister van Omgeving Jo Brouns (CD&V) dit omvangrijke financiële plaatje wil invullen. Intussen werd al een schriftelijke parlementaire vraag aan minister Brouns gesteld. Het antwoord wordt verwacht tegen 13 februari “Voor tal van projecten wordt verwezen naar de lopende procedure van De Nieuwe Rand, waardoor concrete investeringen vooruitgeschoven worden. Die aanpak leidt tot een opstapeling van dossiers en een steeds grotere toekomstige financieringsnood.” Met haar koerswijziging wil GroenRand net daar het verschil maken.


Controle, monitoring en druk

In plaats van zelf nieuwe plannen of projecten te initiëren focust de vereniging voortaan op controle, monitoring en politieke druk. “We zullen overheden systematisch herinneren aan eerder gemaakte afspraken, goedgekeurde plannen en vastgelegde doelstellingen. Daarbij kijken we vooral naar de concrete uitvoering op het terrein én naar de bijhorende budgetten.” Op lokaal niveau is de situatie hoopgevender. Het Projectplan Antitankgracht 2026–2031 brengt zeven gemeenten - Brasschaat, Brecht, Kapellen, Ranst, Schilde, Schoten en Stabroek - samen met de Provincie Antwerpen, VMM en ANB. Dit plan zoekt een evenwicht tussen natuur, erfgoed en waterbeheer, met de gracht als buffer tegen droogte en als migratieroute voor soorten.

De vereniging benadrukt dat de omslag geen afscheid is van engagement, maar net een verdieping ervan. “Door plannen naast de realiteit te leggen en beloften te toetsen aan daden willen we vermijden dat waardevolle visies op papier blijven staan. Ambitie zonder uitvoering is leeg. Wie natuur ernstig neemt, moet ook bereid zijn om nu te investeren.” De blauwdrukken voor een gezonde, verbonden natuur liggen er. De vraag is niet langer wát er moet gebeuren, maar óf en wannéér het ook effectief uitgevoerd wordt, volgens GroenRand.


Gedaan met ‘gezelligheid’

“Eind mei hangen we de wandelschoenen aan de wilgen, maar de scherpe pennen worden juist geslepen. We stoppen met de ‘gezellige’ kant van de zaak: geen publieke wandelingen meer, geen infostandjes en geen promotiepraatjes. Maar vergis je niet: GroenRand gaat niet met pensioen, ze gaan in ‘commandomodus’”, klinkt het scherp. “We worden de ultieme waakhond van de natuur.”

Geen opmerkingen:

Een reactie posten