Frank Vermeiren en GroenRand stellen de Groenling voor in Vogels van A tot Z
In de reportagereeks Vogels van A tot Z brengt GroenRand lokale vogels tot leven met passie, wetenschappelijke weetjes en prachtige foto's van onder andere Frank Vermeiren.
Dit digitale archief viert de biodiversiteit in onze eigen achtertuin waarbij momenteel de Groenling onder de letter G in de schijnwerpers staat.
Dit mooie, olijfkleurige zangvogeltje uit de vinkenfamilie is een graag geziene gast in tuinen en parken.
Leer de groenling herkennen, ontdek waar hij graag nest en wat hij graag eet, en wie weet overtuig jij deze groene jongen ook wel tot een bezoekje aan jouw tuin.
Door zijn typische kleuren is de groenling makkelijk te onderscheiden van andere zangvogels.
Hij is 14-16 cm lang en 25 à 35 g zwaar en heeft een grote, roze tot beige kegelvormige snavel, een korte, gevorkte staart en roze poten.
In het paringskleed is het mannetje olijfgroen met een gele band op de vleugel en gele staartpennen, terwijl het vrouwtje dofgrijs-groen is met een minder uitgesproken gele kleur.
Zoals veel vogels heeft ook de groenling een snavel die aangepast is aan zijn dieet.
Met zijn grote, kegelvormige bek en sterke onderkaken kan hij zonder moeite zaden en bessen oppikken op zijn weg.
Indien nodig vult deze granivoor zijn dieet aan met kleine ongewervelde dieren of vruchten.
Jonge groenlingen worden grootgebracht met insectenlarven en schakelen daarna pas over op gepelde zaden en bessen.
De Europese groenling kan op veel verschillende plaatsen waargenomen worden: open plekken, bosranden, tuinen, parken, boomgaarden en zelfs steden.
In de Voorkempen is de groenling een vertrouwde verschijning in de Schijnvallei, met inbegrip van Oelegem en natuurgebied De Pont, en in de omgeving van Zoersel. Daarnaast worden ze regelmatig waargenomen in De Uitlegger op de grens van Kapellen en Brasschaat, in Zalfens Gebroekt op de grens van Malle en Zoersel, in het Klein Schietveld te Brasschaat en in de kasteelparken van Schilde en Wijnegem.
Ook groene woonwijken zoals Halle, Sint-Antonius en Schilde-Bergen zijn populaire plekken voor deze vogel.
Hij bezoekt ook landbouwgebieden om zaden te verzamelen.
Houtkanten vormen een onmisbaar onderdeel in de leefomgeving van de groenling.
Als typische bewoner van bosranden en het halfopen landschap vindt deze vogel in een dichte houtkant alles wat hij nodig heeft: een veilige schuilplaats tegen roofdieren, beschutting om te nestelen en een rijke bron aan zaden van struiken en onkruiden.
Vanuit de hogere takken bakenen de mannetjes bovendien hun territorium af met hun kenmerkende zang, een vrolijk gekwetter dat regelmatig wordt onderbroken door een langgerekt, nasaal gezeur, een geluid dat door vogelliefhebbers vaak liefkozend als de zeurzang wordt bestempeld.
Tijdens het voorjaar is dit spektakel op zijn mooist wanneer het mannetje een acrobatische zangvlucht uitvoert; met trage, schokkerige vleugelslagen fladdert hij dan als een grote vlinder of vleermuis boven de houtkant om indruk te maken op de vrouwtjes.
Vanwege zijn kleur en zang wordt de groenling ook wel de kanarie van de Lage Landen genoemd, al is hij een stuk robuuster gebouwd.
Dat zie je vooral aan de krachtige snavel en de bijbehorende stierennek, waarmee hij met een indrukwekkende behendigheid zelfs de hardste zaden vakkundig pelt door ze razendsnel in zijn snavel te laten trillen.
Deze robuuste bouw past bij zijn karakter, want de groenling staat bekend om zijn pittige tafelmanieren.
Hoewel ze in de winter sociale groepen vormen en op akkers foerageren, gedragen ze zich rond de voederplek vaak als kleine tirannen.
Met gespreide vleugels en open snavel voeren ze schijnaanvallen uit om duidelijk te maken wie de baas is, waarbij opvallend genoeg de vrouwtjes vaak de dominantste positie innemen.
Meidoorn en hondsroos (rozenbottel) zijn een populaire nestplaats voor ouders in spé.
Ook klimop is zo’n groenblijvende, dichte struik die een uitstekende schuilplaats vormt.
De groenling is niet erg territoriaal maar zal tegenover andere vogelsoorten wel zijn nest verdedigen.
Een bijzonder feit is dat groenlingen soms huizenkrakers zijn.
Ze knappen regelmatig het oude nest van een andere vogelsoort op in plaats van er zelf een te bouwen.
Bovendien zijn het ware kolonisten die zich graag vestigen in losse groepjes van vier tot zes nesten, dicht bij elkaar gelegen in één houtkant of struikgroep.
Buiten het broedseizoen trekken groenvinken in kleine zwermen rond en in de winter houden ze elkaar warm door dicht bij elkaar te kruipen, waarbij zelfs andere vinkensoorten zoals de sijs welkom zijn.
De groenling start in de lente, vanaf eind maart, met broeden.
Het mannetje voert een complexe balts uit om het vrouwtje van zijn dromen te versieren door met schokkerige vleugelslagen te vliegen en te zingen om de dames te bekoren.
Hij pronkt daarna met zijn knalgele veren en springt naar het vrouwtje van zijn keuze.
In april legt het vrouwtje 4 tot 6 lichtblauwe eieren die ze in 11 tot 14 dagen uitbroedt en in juni volgt meestal een tweede legsel.
Zodra de jongen uit het ei zijn, krijgen ze insectenlarven, en later gepelde zaden, van beide ouders aangereikt om groot en sterk te worden.
Na vijftien dagen verlaten de jonge groenlingen het nest, maar ze gaan niet ver.
Ze blijven nog twee tot drie weken dicht bij elkaar en nemen genoegen met een plekje op een tak iets verderop, omdat ze op hun jonge leeftijd nog niet kunnen vliegen.
De groenling is dan wel klein, maar hij is verre van verlegen en is een echte cultuurvolger die je vaak in de buurt van huizen of in de tuin tegenkomt.
Vooral in de winter zoeken ze voederplaatsen op om terug op krachten te komen.
Sinds 2014 daalt het aantal Europese groenvinken, hoogstwaarschijnlijk door Trichomoniasis, een parasitaire aandoening aan de luchtwegen die via water en voederplaatsen wordt overgedragen.
Wil je groenlingen aantrekken in je tuin, dan stelt deze vogel een hygiënische voeder- of drinkplaats met zonnebloempitten en ongezouten pinda’s erg op prijs.
De wetenschappelijke naam Chloris verwijst naar de Griekse nimf van de lente en godin van de bloemen en de vogel blijft met volkse namen zoals de Groninger of Groenvink een van de meest karaktervolle verschijningen in ons groene landschap.
Om dit type landschap te beschermen, start de vereniging GroenRand morgen, op woensdag 1 april 2026, een nieuwe campagne in Malle.
De campagne werkt met een mascotte die een struikgebit heeft, wat symboliseert dat houtkanten de wind temmen en erosie voorkomen.
De campagne trapt af met de lezing Sporen van vroeger, kansen voor morgen: het verhaal van het Malse landschap in het Koetshuis van Domein De Renesse aan de Lierselei 28 om 19:30 uur.
Met deze stap benadrukt GroenRand, als onderdeel van hun jubileumjaar Greenconnect dat in het teken staat van ontsnippering en het connecteren van natuurgebieden, dat het versterken van houtkanten niet alleen cruciaal is voor de biodiversiteit en voor vogels zoals de groenling, maar ook essentieel voor een klimaatbestendige leefomgeving.
De groenling is een generalist die goed profiteert van het diverse landschap in de Voorkempen maar staat onder druk door verstedelijking en versteende tuinen.
Het diverse landschap in de Voorkempen biedt een unieke kans voor vogelspotters om deze vinkachtige in zijn natuurlijke habitat te bestuderen.
Door zonnebloempitten aan te bieden op een veilige plek lok je deze levendige vogel direct naar je eigen raam.
Het behoud van dichte struiken, houtkanten en bosranden blijft de belangrijkste factor voor het voortbestaan van de groenling in onze regio.
Geen opmerkingen:
Een reactie posten