Hoewel de actieve werking in mei 2026 stopt, blijft GroenRand de dossiers opvolgen

Hoewel de actieve werking in mei 2026 eindigt, zal GroenRand de dossiers blijven opvolgen

In 2026 viert Natuurvereniging GroenRand haar tienjarig jubileum.
Al die jaren heeft de vereniging zich met hart en ziel ingezet voor het herstel en de verbinding van de natuur in de Voorkempen.
Tien jaar lang hebben we ons project op creatieve en uitbundige wijze gepresenteerd met allerlei activiteiten, maar nu is het tijd voor een nieuwe aanpak en een frisse kijk.
In mei 2026 stopt de organisatie met haar actieve verenigingsactiviteiten, maar blijft zij lopende dossiers zorgvuldig opvolgen.
Het centrale slotproject, Greenconnect, richt zich op het creëren van veilige ecoverbindingen tussen versnipperde natuurgebieden, zodat planten en dieren, zoals de otter, zich vrij kunnen verplaatsen.

De otter is het boegbeeld van GroenRand als symbool voor een betere natuur

De otter is voor GroenRand de trotse ambassadeur en het symbooldier dat de verbinding tussen natuurgebieden stimuleert.
Als de otter zich als paraplusoort veilig kan verplaatsen, is de ecologische verbinding geslaagd. Maatregelen die hierop zijn afgestemd, zorgen automatisch voor extra ruimte voor soorten met een kleinere actieradius. Als toproofdier staat de otter bovenaan de voedselketen. Zijn aanwezigheid bewijst dat de waterkwaliteit goed is, er voldoende vis aanwezig is en dat er rustige schuilplekken zijn. De otter is echter erg kwetsbaar voor het verkeer. Volgens GroenRand zijn ‘zwarte punten’ die met ecoducten of tunnels veilig zijn gemaakt voor de otter, automatisch ook veilig voor andere (zoog)dieren. Hiervoor is het wel essentieel dat de ontsnipperingsplannen van het soortenbeschermingsprogramma Otter volledig worden uitgevoerd. Omdat de otter zowel water als land benut, vereist de bescherming van deze soort een integrale benadering van het hele landschap, wat de biodiversiteit in de Voorkempen ten goede bevordert.

GroenRand streeft naar een omvangrijke groene gordel rond Antwerpen

GroenRand wil een “groene gordel” creëren rond de Antwerpse regio door grote natuurgebieden zoals het Groot Schietveld, Klein Schietveld en de Kalmthoutse Heide met elkaar te verbinden.
De afgelopen jaren bracht GroenRand de Antitankgracht onder de aandacht als strategisch natuurproject en ziet deze waterloop als een belangrijke schakel om de natuur in de Voorkempen te verbinden. 
In 2026 ligt de focus op het creëren van één samenhangend natuurlijk geheel langs deze gracht, het herstel van de valleien van kruisende beken en het bevorderen van waterconservering.
Daarnaast zet de vereniging zich in voor ecosysteemherstel door te werken aan gezonde, biodiverse landschappen om het verlies aan soorten in Vlaanderen tegen te gaan.

GroenRand kiest voor een frisse kijk en een nieuwe aanpak

GroenRand heeft zich steeds kritisch opgesteld tegenover de overheid en blijft pleiten voor meer en sterker engagement en een krachtiger natuurbeleid.
Met publieksacties en initiatieven zoals wandelingen, de uitreiking van de Groene Duim, natuurfotografieverslagen en deelname aan World Cleanup Day weet de organisatie op doeltreffende wijze aandacht te genereren.
Jaarlijks reiken we de “Groene Duim” uit aan personen, organisaties of beleidsinstanties die zich bijzonder inzetten voor de lokale natuur.
Hoewel deze actieve werking in mei 2026 stopt, blijft de vereniging de dossiers nauwgezet opvolgen om te voorkomen dat de plannen voor ontsnippering en natuurverbinding stilvallen. GroenRand stopt enkel met het actief uitdragen van haar missie en het organiseren van publieke evenementen, maar blijft achter de schermen waakzaam over de natuur in de Voorkempen.

Welke strategie gebruikt GroenRand hiervoor?

Het trage tempo en het tekort aan middelen van de overheid voor ecologische ontsnippering blijft voor ons een grote zorg. GroenRand schat dat er in 2026 ongeveer €11.450.000 nodig is om alle noodzakelijke maatregelen in de GroenRand-regio volledig uit te voeren. Lopende juridische en bestuurlijke dossiers, zoals die rond de Nieuwe Rand met de klimaatgordel, worden met zorg bewaakt.
Dit betekent dat we de besluitvorming en uitvoering van de Vlaamse regering blijven monitoren en, waar nodig, via officiële kanalen zullen reageren. In 2026 laat onze organisatie met Greenconnect een inspirerende blauwdruk achter als afsluitend project. De opvolging is erop gericht te waarborgen dat de geplande ontsnipperingsmaatregelen uit het soortenbeschermingsprogramma voor de otter en de klimaatgordel, inclusief de bijbehorende financiering, op de politieke agenda blijven staan. GroenRand hanteert hierbij diverse strategieën, waarbij samenwerking met volksvertegenwoordigers van cruciaal belang is. Onze vereniging zal regelmatig parlementsleden benaderen om ministers kritisch te ondervragen over de financiering van ontsnipperingsmaatregelen en de verbinding van natuurgebieden. In november 2025 gaven we alvast een voorproefje, wat toen al resulteerde in parlementaire vragen over concrete acties binnen het Vlaams Actieprogramma Ecologische Ontsnippering (VAPEO) en de ecologische verbinding van de Schietvelden. Op cruciale momenten zal onze vereniging open brieven publiceren, zoals bijvoorbeeld tijdens de begrotingsbespreking voor 2026 in de Commissie Leefmilieu, om politici en ministers uit te dagen helderheid te verschaffen over investeringen, zoals bij vraagstukken rond VAPEO. Lees hieronder deze vragen en antwoorden:
Schriftelijke vraag van Mieke Schauvliege over de verbinding van de Schietvelden

Schriftelijke vraag van Sanne Van Looy over de verbinding van de Schietvelden

Tijdens de bespreking van de uitgavenbegroting kwam VAPEO regelmatig ter sprake

Vraag van Bieke Verlinden over versnippering

Hoewel de publieke acties in mei 2026 eindigen, blijft ons netwerk van politieke contacten cruciaal om lopende dossiers ook daarna onder de aandacht te houden.

Onze doelstellingen zijn bij het beleid bekend, en wij verwachten nu concrete actie Onze missie is inmiddels stevig verankerd bij beleidsmakers, en wij hebben er alle vertrouwen in dat het beleid de beoogde ecologische verbindingen zal realiseren en dat deze later worden opgenomen in de voorkeursplannen voor de klimaatgordel, zodat zij gereed zijn voor uitvoering.

Het verwezenlijken hiervan blijft voor de vereniging een absolute topprioriteit. De Antitankgracht wordt op diverse locaties gekruist door drukke gewestwegen en andere obstakels. Daarom willen wij stapstenen creëren met natuurlijke elementen zoals houtkanten en poelen, die functioneren als rustplaatsen en groene corridors voor dieren in een stedelijke omgeving. Denk hierbij ook aan boombruggen, ecotunnels en veilige oversteekplaatsen bij gewestwegen om het aantal verkeersslachtoffers onder dieren aanzienlijk te beperken. Foto's: Senne Verschraegen