donderdag 27 februari 2025

De springende bestuivers

De springende bestuivers


Met ongeveer 25.000 soorten sprinkhanen en krekels wereldwijd zou men verwachten dat ze zich in een regenboog van kleuren hullen. Toch hebben de meeste soorten gekozen voor een bescheiden bruine of groene verschijning.

Stel je voor, je loopt op een warme zomerdag door een wilde bloemenweide en overal om je heen springen kleine diertjes omhoog vanuit het gras. Met lange, krachtige achterpoten kunnen ze serieuze afstanden overbruggen. En als je ze niet ziet, dan hoor je ze zeker wel! Sprinkhanen produceren geluid door hun achterpoten tegen hun vleugels te wrijven. Dit geluid dient als middel om indruk te maken op andere sprinkhanen of om hun territorium te markeren. Intrigerende beestjes die sprinkhanen…

Gewoon spitskopje

In België leven ongeveer 45 soorten sprinkhanen.
Deze insecten behoren tot de orde van de rechtvleugeligen ook wel bekend als Orthoptera.
Om het overzicht te houden, worden deze springende vrienden verdeeld in vijf verschillende families: de doornsprinkhanen, de sabelsprinkhanen, de veldsprinkhanen, de veenmollen en de krekels.
Gewoon spitskopje
Maar we zijn uiteraard geen specialisten daarom raadt GroenRand u aan om volgende website te raadplegen:
Het is toch even schrikken wanneer een felgroene insect plotseling op je mouw landt. De grote groene sabelsprinkhaan mag met zijn acht centimeter lengte wel reus van Vlaanderen genoemd worden!

Grote groene sabelsprinkhaan
Minstens de helft van die lengte wordt bepaald door vleugels, die ver achter zijn romp uitsteken. De voelsprieten boven zijn kop zijn ongeveer even lang als zijn lichaam.
Verschillen

Met hun langwerpige lijf, stevige achterpoten en rechte, leerachtige vleugels zijn sprinkhanen en krekels duidelijk familie van elkaar.
Maar toch vertonen ze enkele opmerkelijke verschillen.

Dankzij hun langere staartdraden – uitsteeksels in de vorm van voelsprieten – behoren krekels (net als sabelsprinkhanen) tot de subcategorie van de ‘langsprietigen’ of Ensifera, terwijl alle andere sprinkhanen onder de ‘kortsprietigen’ of Caelifera vallen. Ook zijn krekels wat platter van vorm, donkerder van kleur en hebben ze kortere pootjes, waardoor ze minder ver springen dan sprinkhanen. Hun vleugels zitten aan de bovenkant van hun lichaam in plaats van aan de zijkant.

Sprinkhanen en krekels wonen in allerlei gezellige plekken en diverse habitats, zoals bomen, struiken en natuurlijk in vrolijke bloemenweiden. Ze zijn super belangrijk voor ons ecosysteem en hebben allerlei nuttige taken. Ten eerste zijn ze een smakelijk hapje voor andere dieren, zoals vogels, reptielen, amfibieën en zoogdieren. Zij vormen een essentiële schakel in de voedselketen en dragen aanzienlijk bij aan de biodiversiteit.

Sikkelsprinkhaan Ten tweede zijn sprinkhanen en krekels eigenlijk geheime agenten van de natuur. Terwijl ze zich tegoed doen aan plantensappen, smokkelen ze stiekem stuifmeel van bloem bloem.
Ze zijn niet alleen bestuivers, maar ook experts in het opruimen van dood organisch materiaal.

Foto's: Frank Vermeiren - lid van GroenRand



woensdag 26 februari 2025

VN-top over natuurbescherming en biodiversiteit benadrukt het belang van bestuivers

VN-top over natuurbescherming en biodiversiteit benadrukt het belang van bestuivers 

                                                                                       Icarusblauwtje

Eergisteren werd in Rome de VN-top over natuurbescherming en biodiversiteit (COP16) hervat.
Deze top is om verschillende redenen van groot belang.
Enerzijds biedt de natuur ons schone lucht, schoon water, voedsel en diensten zoals CO2-opname om de klimaatverandering tegen te gaan.

Om deze diensten te behouden, moet de natuur goed worden beschermd.
Anderzijds is de natuur essentieel voor het ecosysteem - denk aan bestuivers zoals bijen.

                                                             Distelvlinder

We maken kennis met enkele bijzondere bestuivers.
Veel mensen kennen dikkopjes als kikkervisjes. Maar er zijn ook dagvlinders die dikkopje heten. De dikkopjes zijn kleine vlinders, met zoals de naam zegt, een dikke kop. Het is een dagvlinder met oranjebruine vleugels met lichtere, bruingele vlekken. Het Groot dikkopje komt vooral voor in beschutte grensvegetaties, zoals mantelzomen en bosranden, en in vrij vochtige graslanden met ruigtevegetatie en heide. 

De vlinder is een prachtige verschijning in deze gebieden en draagt bij aan de biodiversiteit van de omgeving.
De soort geeft voorkeur aan zonnige locaties langs bosranden of heggen waar nectarplanten groeien.
Het Groot dikkopje heeft een zeer lange roltong, waardoor het ook diepgelegen nectar kan bereiken.
De vlinders drinken onder andere nectar van de Gewone braam en de Akkerdistel.


Wapenvliegen hebben een gevaarlijk klinkende naam maar ze doen geen vlieg kwaad. De prachtwapenvlieg (Chloromyia formosa) is een insect uit de familie van de wapenvliegen (Stratiomyidae). Het is een glimmend metaalkleurig groen vliegje dat ongeveer 10 mm lang wordt en vaak te zien is in graslanden en kruidenvegetaties, maar ook in bossen.
De schitterende prachtwapenvlieg, de helikopterpiloot van de insectenwereld, kan in de lucht blijven hangen als een mini-heli.
Dit kunstje komt goed van pas tijdens hun ingewikkelde paringsrituelen en territoriale verdediging.
Ze zijn dol op zonnebaden op of vlakbij de grond. Wat opvalt zijn de behaarde ogen.

Vaak zie je hem op schermbloemen, waar hij zich tegoed doet aan nectar en stuifmeel.


De naam "sint-jansvlinder" komt van de periode rond 24 juni, het feest van Sint-Jan, wanneer deze vlinder vaak wordt waargenomen. Dit is de tijd van het jaar waarop ze hun beste dansmoves laten zien, fladderend door bloemrijke graslanden en bosranden.
De sint-jansvlinder, met zijn opvallende zwart-rode vleugels, is een ware blikvanger.
Deze dagactieve nachtvlinder, bekend om zijn trage en sierlijke vlucht, komt voornamelijk voor in bloemrijke gebieden, wat hem tot een uitstekende bloembestuiver maakt.
Met zijn zwart-rode vleugels trekt hij de aandacht en zijn kleuren waarschuwen "Niet eten! Ik ben giftig!" De vlinder heeft cyaniden verzameld toen hij nog rups was, wat hem een minder smakelijke maaltijd voor vogels maakt.


Foto's: Paul Van Dijck - lid van GroenRand


dinsdag 25 februari 2025

Ontdek de vallei van de Mark en het Merkske tijdens de Week van het Water

Ontdek de vallei van de Mark en het Merkske tijdens de Week van het Water


De Week van het Water vindt plaats van 22 tot 30 maart 2025.
Water is een van onze belangrijkste grondstoffen: voor ons lichaam, voor ons voedsel, en voor de planeet.


Met de meanderende Mark als onze gids, wandelen we zo’n 18 kilometer door een landschap vol verrassingen.
Tijdens de middag geniet elke deelnemer van een kom dampende soep en een Hollands worstenbroodje bij de pittoreske horecazaak 'Bij de Paters' in Meersel-Dreef. 

Vind je 18 kilometer te lang? 

Om 11u30 kan je een verkort traject van 10 kilometer stappen. 

Afsluiten doen we aan het sprookjesachtig kasteel van Bouvinge.
In het koetshuis geniet je van een afsluitend drankje, in de kapel breng je een bezoek aan de ottertentoonstelling.


Onder leiding van een gids kan je kasteel Bouvigne bezoeken.
En ga zeker nog even een kijkje nemen in de prachtige tuin van het domein. 


Praktisch
  • Start: Recreatiedomein De Mosten, Hoogeind 74, Hoogstraten.
  • Einde: Kasteel Bouvinge, Bouvignelaan 5, Breda.  

    • OPTIE 1 (18 kilometer): Kom tussen 9u en 12u naar de startplek in Hoogstraten. Hier start jouw wandeltocht.
      In de namiddag reserveer je een plek op de bus van 14u30, 15u30, 16u30 of 17u30 aan het kasteel van Bouvinge.
      De bus brengt je terug naar Hoogstraten. 

    • OPTIE 2 (18 kilometer): Kom 's ochtends naar kasteel Bouvinge en reserveer een plek in de bus van 8u30, 9u30 of 10u30.
      De bus rijdt je naar de startplek in Hoogstraten. Je eindigt je wandeltocht aan het kasteel van Bouvinge.  

    • OPTIE 3 (10 kilometer): Kom naar kasteel Bouvinge en reserveer een plek op de bus van 11u30.
      De bus rijdt naar de lunchplek. Hier eet je eerst en start jouw wandeling.
      Eindigen doe je aan kasteel Bouvinge. 

  • Je wandelt zelfstandig, op je eigen tempo. Aan het startpunt ontvang je de wandelroute die je eenvoudig de weg toont.
    Ontvang je graag de GPX-files? Dat kan.
    Noteer dit in het opmerkingenveld bij je bestelling. We bezorgen je de files op vrijdag 21 maart. 

  • Aangelijnde honden zijn welkom op de wandeling en op de bus.
    Opgelet: honden zijn jammer genoeg niet toegelaten in de tuin van domein Bouvinge. 

Hoe geraken?

De internationale buslijn Breda - Hoogstraten brengt je naar het startpunt van de wandeling in Hoogstraten (als je geparkeerd staat aan het kasteel van Bouvinge).
Kom je met je wagen/fiets/... naar het startpunt van de wandeling (De Mosten, Hoogstraten), dan brengt de internationale buslijn je op het einde van de wandeldag terug naar de parking van De Mosten.  

Inschrijven en organisatie: Regionaal Landschap: https://www.rldv.be/agenda/week-water

Nog een wandelideetjes: ontdek de Antitankgracht 

Start aan brasserie Mano: 
De wandeling is 8 km.
Knooppunten: 91-38-20-14-19-22-23-24-27-34-38-91