Natuur zonder Paspoort: De redding van de Groote Meer en de grote visie van GroenRand
Je zoekt een warm, ondiep poeltje om je kroost groot te brengen, maar je favoriete ven staat bijna droog en het resterende water is verstikt door fosfaten.
Geen pretje.
Gelukkig wordt er voor deze kleine bewoners én voor de rest van de regio hard gewerkt aan een hoopvolle toekomst.
Op zaterdag 22 februari om 14:00 uur vormt het kruispunt van de Groenendriesstraat en de Staartseduinen in Kalmthout het vertrekpunt voor een fascinerende infowandeling door het Grenspark Kalmthoutse Heide.
Tijdens deze excursie krijgen bezoekers ter plaatse uitleg over een technisch én ecologisch huzarenstukje: de aanleg van een tweede waterfilter in de Steertse Heide en het grootschalige herstel van het Evertandven.
De Steertse Heide fungeert hierbij als een vitale bufferzone van natte en droge heide, vliegzand en historische houtwallen.
Door de aanleg van de nieuwe waterfilter — een natuurgebaseerde oplossing die fosfaten uit het instromende water zuivert — krijgt de Groote Meer weer het schone, mineraalarme water dat het nodig heeft.
Dit is van levensbelang voor zeldzame planten zoals oeverkruid, drijvende waterweegbree, galigaan en klokjesgentiaan, die anders zouden bezwijken onder algenbloei. Ook voor de geoorde fuut, de dodaars en de rugstreeppad is dit schone water de basis van hun bestaan.
Om de fauna de nodige rust te gunnen, worden alle werken strikt voor de start van het broedseizoen afgerond.
Natuurvereniging GroenRand beschouwt deze werkzaamheden echter niet als een op zichzelf staand project, maar als een cruciale stap in de realisatie van het Masterplan Kalmthoutse Heide.
Hun visie is gericht op het smeden van fysieke verbindingen tussen het Grenspark en nabijgelegen kerngebieden zoals het Groot Schietveld, het Klein Schietveld en het Mastenbos.
In dit ecologische web fungeert de Antitankgracht als een 'robuuste ruggengraat' die de versnipperde Natura 2000-gebieden aan elkaar rijgt.
Een dergelijk ononderbroken landschap is essentieel voor de migratie van de schuwe boommarter en de bescherming van reptielen zoals de gladde slang, adder en zandhagedis.
Zelfs de historische forten langs de gracht spelen een rol als vitale overwinteringsplaatsen voor de watervleermuis en de franjestaart.
GroenRand benadrukt dat deze schaalvergroting de broodnodige rust biedt aan vogelsoorten zoals de boomleeuwerik, de nachtzwaluw en de zeldzame klapekster.
Ondertussen blijven waterrijke vennen zoals de Putse Moer dankzij deze integrale aanpak een veilige haven voor de roerdomp, de bruine kiekendief en het mysterieuze porseleinhoen.
De vereniging wijst hierbij op het belang van de Hesselteer-studie, die aantoont hoe cruciaal de verbinding tussen de schietvelden is voor de biodiversiteit.
Het herstel van het Evertandven, inclusief de nieuwe poelen die dienen als kraamkamer voor de kamsalamander en libellen, past perfect in dit plaatje.
De recente oprichting van de Stichting Grenspark Kalmthoutse Heide als Stichting van Openbaar Nut markeert bovendien een nieuwe juridische mijlpaal.
Hierdoor wordt dit grenzeloze landschap en de visie van het Masterplan structureel verankerd.
Voor de omwonenden betekent dit de bescherming van een essentiële 'groene long' die de regio wapent tegen klimaatverandering, terwijl specialisten zoals de heivlinder en het uiterst zeldzame gentiaanblauwtje verzekerd blijven van een duurzame habitat.
© foto's: Grenspark Kalmthoutse Heide









