Een brede lach voor een houtkantje in Malle! Vergeet niet in te schrijven!

Een brede lach voor een houtkantje in Malle! Vergeet niet in te schrijven!

Het is goed om te horen dat velen van jullie al van de partij zullen zijn!

Mocht je je nog niet hebben ingeschreven, dan is dit een mooi moment om dat alsnog even te doen (hoe: zie verder).

Dan staat het vast in de agenda. Tot dan!

Waarover gaat het?

Hoe is het landschap van Malle door de jaren heen veranderd, welke verborgen sporen van vroeger zien we vandaag nog terug en hoe maken we onze natuur weerbaar tegen klimaatverandering?

Op woensdagavond 1 april om 19.30 uur neemt Domien Van Dijck (Regionaal Landschap de Voorkempen) je mee op een boeiende tijdreis door de geschiedenis én de toekomst van ons landschap.

De lezing vindt plaats in de lokalen van de Heemkundige Kring, direct naast het Koetshuis in hetzelfde gebouw op Domein De Renesse (Lierselei 28, Malle).
De locatie is uitstekend bereikbaar met de reguliere buslijn 40 of de nieuwe snelbus X41 en er is vlakbij ruime parkeergelegenheid.

Deze avond is een organisatie van de gemeente Malle, RL de Voorkempen en de Heemkundige Kring. Het biedt volop inspiratie om ook in jouw eigen tuin het verschil te maken.

De lezing is de kers op de taart van het project ‘1 kilometer hecht landschap’, dat met 1,6 kilometer aan nieuwe aanplantingen al een groot succes is.

Het succes in Malle sluit naadloos aan bij het jaarthema van GroenRand.
Onze vereniging zet dit jaar namelijk volop in op de houtkant als de ruggengraat van ons landschap.
Voor GroenRand zijn deze groene linten onmisbaar omdat ze fungeren als veilige wandelgangen voor dieren, een natuurlijke klimaatbuffer vormen tegen wind en droogte en ons waardevol historisch erfgoed bewaren.

Als blijk van waardering reikt GroenRand die avond twee Groene Duimen uit aan schepen van Milieu Wouter Patho en cartoonist Gier.

Omdat het 1 april is, doet Gier dat op zijn geheel eigen, ludieke wijze onder het motto: “Met een brede 1 april-lach steken we een tandje bij voor elk nieuw houtkantje!” 
Wie goed kijkt naar zijn cartoon, ziet in die brede lach geen gewone tanden maar miniatuur-houtkantjes.
Het is zijn gevatte manier om te zeggen dat we voor onze natuur best een tandje mogen bijsteken zodat heel de Voorkempen een stralende, groene glimlach krijgt.
Gier gaat ons bovendien verrassen met een nieuwe "houtkanter". Wat dit op 1 april precies teweeg brengt, kan je op deze giechelavond te weten komen. Inschrijven is verplicht. Schrijf je hier in voor de lezing.

Vier de Week van het Water in Brecht tijdens een boeiende ontdekkingstocht door natuurgebied Kooldries op zaterdag 28 maart van 10u tot 12u30.

Tijdens deze wandeling staat het waterleven centraal en worden er met ondersteuning van Natuurpunt Antwerpen Noord fuiken onderzocht op kleine organismen zoals bootsmannetjes en waterkevers.

Er is volop aandacht voor watervogels en de eerste amfibieën, zoals kikkers en salamanders, die ontwaken uit hun winterrust, wat een ideale kans biedt om de natuur in en rond het water van dichtbij te beleven.

Inschrijven wandeling Kooldries kan je via deze link doen

Glenn doet zijn verhaal: De spons van de Voorkempen en het geheim van het kwakende infuus

Glenn vertelt zijn verhaal: De spons van de Voorkempen en het mysterie van het kwakende infuus

Opinie: de pen van Glenn - foto's amfibieën:  Wim Verschraegen

Vandaag start de week van het water en ik neem jullie graag mee in mijn persoonlijke verhaal over onze prachtige streek.
Van 21 tot 29 maart staat ons mooie Vlaanderen opnieuw helemaal in het teken van de Week van het Water.
Het is voor mij de jaarlijkse sensibiliseringscampagne waarbij we water in al zijn aspecten centraal zetten voor de burger.

We kijken naar alles van drinkwaterproductie tot waterrecreatie en van droogte- en overstromingsmaatregelen tot pure natuurbeleving.
Onder begeleiding van gidsen gaan deelnemers op pad langs beken, valleien en natte natuurgebieden in de gehele regio.
Tijdens deze tochten maken ze kennis met lokale waterprojecten en ontdekken ze hoe water het landschap elke dag vormgeeft.
Achter die activiteiten zit een bredere missie: samenwerken met gemeenten, provincies, landbouwers, natuurorganisaties en bewoners.

Onze landschappen spelen een belangrijke rol in hoe water door Vlaanderen en specifiek door de Voorkempen stroomt.
We kunnen samen aan het watersysteem werken en samen met partners oplossingen op maat realiseren voor de komende generaties.
De provincie Antwerpen beheert de onbevaarbare waterlopen op een duurzame manier voor al haar inwoners en de natuur.
We proberen menselijke gebruiksfuncties met ecologische functies te verzoenen volgens de principes van het integraal waterbeleid.

Maar dat doen we niet alleen want integraal waterbeleid gaat over intensief samenwerken over verschillende domeinen heen.
Daarom overleggen we met vertegenwoordigers uit de landbouw- en natuursector, de ruimtelijke ordening of vrije tijd.
Ook de samenwerking met andere waterbeheerders zoals gemeenten, polders en wateringen is voor mij essentieel in dit proces.

Zo onderhouden we op een efficiënte manier de waterlopen in je buurt en proberen we overstromingen in woongebieden te beperken.
Aanzienlijke investeringswerken zijn nodig om deze woongebieden te beschermen tegen de grillen van het veranderende klimaat en extreme regen.
Door de klimaatverstoring stelt ook de droogteproblematiek ons voor volledig nieuwe en complexe uitdagingen in de Voorkempen.
Veel ingrepen uit het verleden blijken vandaag helaas meer problemen te brengen dan duurzame oplossingen voor ons waterbeheer.
Het rechttrekken van een waterloop zorgt voor een te snelle afvoer van water waardoor er stroomafwaarts vaker overstromingen optreden.
Bovendien ontstaat er door die hoge stroomsnelheid vaak erosie die de oevers van onze mooie beken onherstelbaar beschadigt.

Het inbuizen van waterlopen hindert de afstroming, maakt onderhoud moeilijk en kan tot meer overstromingen in de kernen leiden.
In een open waterloop met een natuurlijk bochtenpatroon kan veel meer water geborgen worden in het landschap zelf.
Het is dus in ons eigen belang om belangrijke waterlopen in hun oorspronkelijke staat te herstellen voor onze veiligheid.
Zo ontstaat een meer robuust systeem dat beter bestand is tegen zowel te weinig als te veel water in de bodem.
Bovendien zijn mooie meanderende beken een waardevolle visuele toevoeging voor het landschap in de Antwerpse Voorkempen.
De herwaardering van de beekvalleien in onze regio vormt een van de meest cruciale ecologische uitdagingen van deze eeuw.
In de Voorkempen is er een sterke verweving van bewoning, landbouw en waardevolle natuur die we dagelijks moeten koesteren.

Het herstel van het natuurlijke watersysteem is daarom geen overbodige luxe maar een absolute noodzaak geworden voor iedereen.
Decennialang was het waterbeleid gericht op een zo efficiënt mogelijke afvoer om gronden kunstmatig droog te leggen voor gebruik.
Beken zoals de Schijn, de Aa en de Lindekensbeek werden in het verleden rechtgetrokken, verdiept en strak ingekaderd.
Vandaag zien we de keerzijde van die medaille met een dalende grondwatertafel en extreme verdroging tijdens onze zomers.
Hevige regenval leidt tegenwoordig direct tot wateroverlast in de lagergelegen dorpskernen van onze eigen Antwerpse Voorkempen.
Het antwoord op deze problematiek ligt in het opnieuw laten meanderen van de beken en het herstel van de sponswerking.
Het proces van hermeandering is een technisch en landschappelijk huzarenstukje waar enorm veel expertise bij komt kijken op het terrein.
Door kunstmatige barrières te verwijderen en de beek haar natuurlijke kronkelende loop terug te geven verlagen we de stroomsnelheid.
Een meanderende beek legt een veel grotere afstand af waardoor het water veel langer in ons eigen gebied kan blijven.
Bij hoge waterstanden krijgt de beek bovendien de ruimte om buiten haar oevers te treden in onbebouwde valleigebieden.
Deze overstromingszones fungeren als natuurlijke buffers die de druk op de stroomafwaartse riolering en woonkernen effectief wegnemen.

In deze natte valleien krijgt het water eindelijk weer de tijd om rustig in de bodem te sijpelen en diep te infiltreren.
Zo worden de diepe grondwaterlagen als strategische reserve voor onze drinkwatervoorziening en landbouw weer structureel aangevuld.
In de praktijk vertaalt dit zich in ambitieuze projecten zoals het Strategisch Project Kleine Nete in onze eigen regio.
Ook de herinrichting van de vallei van het Groot Schijn is een prachtig voorbeeld van dit noodzakelijke integrale beleid.
Hier wordt niet alleen gekeken naar de waterloop zelf maar naar het gehele ecosysteem als een verbonden blauw-groen geheel.

In gebieden zoals de vallei van de Molenbeek-Bollaak in Zandhoven en de Visbeekvallei in Zoersel wordt hard gewerkt aan natuurherstel.
We gebruiken hiervoor historische kaarten zoals de Ferrariskaarten om de oorspronkelijke kronkels van de beek nauwkeurig te vinden.
Dit herstel gaat hand in hand met een enorme impuls voor de lokale biodiversiteit in de Antwerpse Voorkempen.
In de variatie van diepe buitenbochten en ondiepe binnenbochten ontstaan diverse habitats voor onze vele inheemse vissen.
Soorten zoals de beekprik en de rivierdonderpad vinden hierdoor opnieuw hun noodzakelijke plekje in de stromende beken.

De natte valleigebieden transformeren tot soortenrijke hooilanden en moerasbossen waar zeldzame planten opnieuw kunnen floreren.

Vogels zoals de ijsvogel en de blauwborst keren dankzij deze rust en natuurlijke structuur massaal terug naar onze valleien.

Via initiatieven zoals 'beek boer bodem' worden landbouwers in de Voorkempen actieve partners in het dagelijkse waterbeheer.
Zij passen hun bodembewerking aan om de infiltratiecapaciteit van hun akkers op een natuurlijke wijze te verhogen voor de toekomst.
Tegelijkertijd leggen zij kleinschalige waterstuwende maatregelen aan om water lokaal vast te houden voor hun eigen gewassen.

De provincie Antwerpen en het Regionaal Landschap de Voorkempen werken ondertussen hard aan de recreatieve ontsluiting van deze gebieden.
Herstelde beekvalleien bieden immers ook de broodnodige schaduw en verkoeling tijdens de steeds hetere hittegolven in de zomer.
Zo evolueert de Voorkempen naar een klimaatrobuust landschap waar water eindelijk weer als een kostbare bondgenoot wordt gezien.
Dit aaneengesloten blauw-groene netwerk vormt de ruggengraat van een leefbare provincie die gewapend is tegen alle uitersten.
Een belangrijke aanpak daarbij is het ontwikkelen van zogenaamde sponslandschappen die water vasthouden en geleidelijk weer vrijgeven.
Voor 2026 hebben we bij GroenRand een heel duidelijk doel voor ogen met ons jaarthema houtkanten en poelen.
Het jaar 2026 staat bij GroenRand echt in het teken van deze kleine landschapselementen die onze natuurgebieden verbinden. 

Het is misschien raar maar als ik aan water denk komt de kikker meteen in mijn gedachten als de ultieme ambassadeur.
Op 20 maart 2026 vierden we traditiegewijs Wereld Kikkerdag in een Vlaanderen waar de natuur onder hoogspanning staat.

Kikkers en andere amfibieën vormen de brug tussen water en land voor ons gehele lokale ecosysteem in de provincie.
Die dubbelrol maakt hen momenteel extreem kwetsbaar voor de snelle en vaak onvoorspelbare klimaatverandering.

Jaar na jaar lopen de aantallen terug door hete zomers en kurkdroge poelen in onze meest kwetsbare natuurgebieden.
Veerle Versteirt van het Agentschap Natuur en Bos omschrijft dit terecht als een kritieke toestand voor onze amfibieënsoorten.

Zeven van onze inheemse amfibiesoorten vallen onder de strikte Europese Natura 2000-wetgeving voor actieve natuurbescherming.
Denk maar aan de boomkikker en de heikikker maar ook de indrukwekkende kamsalamander hoort in dit belangrijke rijtje thuis.

Omdat dieren geen landsgrenzen kennen gebeurt de bescherming van de poelkikker en rugstreeppad in een brede internationale context.
Vlaanderen heeft het eigen Soortenbesluit om soorten op de rand van de afgrond als het ware aan een medisch infuus te leggen.
De grootste uitdaging is de combinatie van gezonde leefgebieden met een structuurrijk landbiotoop voor hun veilige overleving.
Verdroging en verzuring bemoeilijken het leven van de heikikker in onze vennen en heidegebieden overal in de Kempen.
De afnemende regenval in het voorjaar zorgt ervoor dat poelen in de Voorkempen helaas veel te snel en te vaak droogvallen.
Wanneer het water voortijdig verdwijnt kan de kikker zijn voortplanting niet voltooien of slaat hij noodgedwongen een jaartje over.
De hitte in de zomer zorgt er bovendien voor dat het letterlijk te warm wordt voor deze amfibieën in hun eigen heideverblijven.

Opportunistische planten zoals bramen en grassen rukken op door de aanhoudende stikstofneerslag in onze natuurgebieden.
Kikkers hebben juist nood aan open en structuurrijke grond en daarom zet de overheid volop in op grootschalig venherstel.
Een netwerk van geschikte poelen is essentieel maar de route tussen deze poelen moet voor hen veilig en altijd groen zijn.
Niet alleen grote natuurgebieden tellen want juist de kleinschalige tuinen van particulieren zijn cruciaal voor de boomkikker.

In de provincie Antwerpen boeken we grote successen door samen met burgers veel nieuwe poelen aan te leggen in hun eigen tuinen.
In deze tuinen kunnen de dieren zich veilig verplaatsen via hagen en heggen die fungeren als hun persoonlijke groene snelwegen.
Projectsubsidies van het Agentschap Natuur en Bos betrekken partners zoals landbouwers en privé-eigenaars actief bij deze mooie missie.
Gezonde en sterke populaties kunnen schimmelziektes beter de baas dan kleine of genetisch uitgeputte groepen amfibieën.
Wie een handje wil helpen kan zijn eigen tuin wild en natuurlijk inrichten om de biodiversiteit in de eigen buurt te steunen.
Tijdens de Week van het Water zetten we in Brecht het waterleven letterlijk en figuurlijk in de kijker voor alle inwoners.

Op zaterdag 28 maart van 10u tot 12u30 organiseren we een boeiende ontdekkingstocht langs het water in Brecht.
We hebben speciale aandacht voor kleine waterdiertjes en watervogels en natuurlijk de eerste amfibieën van het nieuwe seizoen.
Deze activiteit wordt georganiseerd door het Regionaal Landschap de Voorkempen voor de lokale bevolking en gezinnen.
Starten doen we in natuurgebied Kooldries waar we actief op zoek gaan naar al het leven in en rond het water.

Met ondersteuning van Natuurpunt Antwerpen Noord plaatsen we fuiken om bootsmannetjes en waterkevers van dichtbij te bestuderen.
Misschien spotten we zelfs al kikkers of salamanders die net ontwaken uit hun lange winterrust diep in de modder.
De watervogels krijgen hun portie aandacht tijdens deze begeleide wandeling langs het kanaal Dessel-Schoten in Brecht.
We verzamelen aan de parking van Cuvée Hoeve aan de Boudewijnstraat 20 voor deze leerrijke en gezinsvriendelijke activiteit.

Ik raad alle wandelaars en gezinnen aan om aangepast schoeisel te dragen tegen het water en de modder van de Kooldries.
Samen maken we van 2026 het jaar waarin water weer als een kostbare bondgenoot door ons prachtige landschap mag meanderen.
Laten we de droom van een bloeiende natuur in de Voorkempen waarmaken door vandaag de juiste keuzes te maken voor ons water.
Onze herstelde beekvalleien vormen de blauwe aders die de provincie Antwerpen weerbaar maken tegen de klimaatverandering van de toekomst.
Ik kijk er naar uit om jullie in Brecht te ontmoeten en samen het wonder van het waterleven te ontdekken en te beschermen.
Alleen door samen te werken op Europese, Vlaamse en lokale schaal kan het gekwaak in onze polders voor de toekomst behouden blijven.
De meanderende beek en de kwakende kikker herinneren ons eraan dat natuur en mens onlosmakelijk met elkaar verbonden zijn.
Laten we samen die ruggengraat van ons landschap versterken en genieten van de verkoeling en rijkdom die het ons biedt.
Met elke meter houtkant en elke nieuwe poel bouwen we aan een toekomst waarin water weer de ruimte krijgt die het verdient.
Ik nodig iedereen uit om deel te worden van dit succesverhaal en mee te bouwen aan een blauw-groene Voorkempen voor iedereen. 

Inschrijven voor de wandeling is verplicht, gebruik deze link

Het grote Bever-Dossier: Van middeleeuwse lekkernij tot moderne kopzorg voor de provincie Antwerpen

Het grote Beverdossier: van middeleeuwse lekkernij tot moderne kopzorg voor de provincie Antwerpen

Opinie: de pen van Glenn - foto's: Ben Hellebaut

Glenn is dé stem van natuurvereniging GroenRand.
Met vlijmscherpe columns en een flinke dosis passie legt hij de vinger op de zere plek van het Vlaamse natuurbeleid.
Sinds 2026 staat de vereniging op scherp.
Geen enkel dossier passeert de revue zonder dat Glenn het kritisch tegen het licht houdt.
Hij vertaalt taaie politieke besluitvorming naar begrijpelijke verhalen over onze leefomgeving.
Glenn fungeert als de brug tussen het abstracte beleid in Brussel en de concrete realiteit langs onze waterlopen. In dit dossier fileert hij de terugkeer van de bever: een ecologisch succesverhaal dat onvermijdelijk botst met de harde realiteit van de Vlaamse akkers.

De Europese bever (Castor fiber) is na een afwezigheid van anderhalve eeuw definitief teruggekeerd in het Vlaamse landschap en vormt in de provincie Antwerpen momenteel een van de meest besproken thema’s.
Wat begin deze eeuw begon als een zeldzaamheid na de herintroductie, is inmiddels uitgegroeid tot een populatie die met een ongeziene werkijver het volledige landschap naar zijn eigen hand zet.

De bever is met een lichaamslengte van 70 tot 100 centimeter en een gewicht tussen de 15 en 35 kilogram het grootste knaagdier van Vlaanderen en Europa.
Op het land zijn het vrij logge beesten, maar in het water veranderen ze door hun gestroomlijnde vorm in werkelijk perfecte zwemmers en duikers.
Ooit was de bever een algemene verschijning langs onze waterlopen, maar vanaf de Middeleeuwen werd er fel op het dier gejaagd vanwege zijn vele nuttige toepassingen.
Zijn waterdichte dikke pels met de ongekende dichtheid van 23.000 haren per vierkante centimeter was zeer gegeerd voor bont, evenals het geurende castoreum voor parfum.

In de Middeleeuwen mochten katholieken op vrijdag geen vlees eten, maar bever werd toen officieel als vis beschouwd omdat zijn geschubde staart op een vis lijkt en hij in het water leeft.
De consumptie van bevervlees was dus een gegeerd alternatief tijdens de vastenperiode, wat ertoe leidde dat in 1848 de allerlaatste bever in onze regio zijn laatste adem uitblies.
De weg terug begon toen Nederland in 1992 een herintroductieprogramma opstartte en Wallonië in 1998 volgde, waarna deze dieren via de Maasvallei de grens overstaken.

Ruim twintig jaar geleden werden de eerste exemplaren uitgezet aan de Dijle, ten zuiden van Leuven, terwijl avontuurlijke Nederlandse bevers via het water hun weg vonden.
Vandaag de dag telt Wallonië al zo’n tweeduizend exemplaren, terwijl de totale Vlaamse populatie momenteel op ongeveer 1.200 bevers wordt geschat.
De officiële statistieken van Waarnemingen.be illustreren de explosieve groei: waar er in 2015 nog 1.243 waarnemingen waren, is dat aantal in 2025 geëscaleerd naar 5.847 meldingen.
Het aantal beverterritoria in Vlaanderen stijgt jaarlijks met gemiddeld 25 procent, wat in 2024 al resulteerde in meer dan 400 actieve territoria.

Natuurvereniging GroenRand ziet de bever, samen met de otter en de boommarter, als bewijs dat de Antitankgracht als "dierenautostrade" een vitale verbinding vormt naar andere gebieden.
GroenRand stimuleert hierbij de zogenaamde landscape approach, waarbij belangen van alle stakeholders integraal worden bekeken om via dialoog tot een duurzame open ruimte te komen.
De vereniging stelt dat door een klimaatgordel getracht moet worden een eenheid van beheer te bekomen voor het creëren van territoriale verbindingen voor deze rode lijstsoorten.
Volgens GroenRand moet de mens zich zo veel mogelijk aanpassen aan de bever en niet andersom, omdat hij als waterbouwkundig ingenieur een enorme verrijking is voor de biodiversiteit.
Langs de Antitankgracht in Schilde zijn inmiddels duidelijke knaagsporen, wissels en looppaden op de oever te zien, wat erop wijst dat het dier hier een echt "vijfsterrenhotel" heeft gevonden.

In het bos tussen de E34 en de Zwaaikom van het Albertkanaal in Oelegem werd op de Kapelbeek een indrukwekkende dam ontdekt, alsof de bevers een luxueus zomerhuis hadden gebouwd.
Ook in het Schijn in Oelegem en het Klein Schijn in Schoten bouwden bevers al heuse dammen, aangezien deze locaties een uitstekende habitat blijken te zijn voor deze knaagdieren.
Als een echt familiebeest maakt de bever van zijn burcht een knus onderkomen, inclusief een natte voorkamer die als deurmat dient om de rest van het huis droog te houden.
Vanuit ecologisch standpunt is deze remonte een triomf, aangezien de bever zonder tussenkomst van studiebureaus het grondwaterpeil doet stijgen en de kans op uitdroging verkleint.

In natuurgebieden kan een bever binnen enkele weken een waterplan volledig naar zijn hand zetten, wat winst oplevert voor hoogwaterbeheer en waterkwaliteit door slibopvang.
In een dichtbevolkt gebied als Vlaanderen botst deze natuurlijke drang echter frontaal met de intensieve menselijke inrichting en het economische gebruik van het landschap door de landbouw.

Akkers die onder water komen te staan, ondergraven fietspaden of geblokkeerde drainage vormen de schaduwkant van dit succesverhaal voor landbouwers in de provincie Antwerpen.
In gemeenten zoals Arendonk, Oostmalle, Mol, Geel, Kasterlee, Lille, Grobbendonk, Vorselaar en Zandhoven meldt de Boerenbond een enorme toename in schade.
Vooral langs de Wamp in Arendonk en de Molenbeek in Blommerschot zorgen beverdammen voor wateroverlast op akkers, wat landbouwers verhindert hun percelen te bewerken. 

Boer Dirk op het gehucht Sept ziet hoe de groenbemester, die normaal voor maart ingewerkt moet zijn voor de maïs, nu onbereikbaar is in de drassige bodem waarin laarzen worden vastgezogen.
Regiconsulent Iris Janssens benadrukt dat voorjaarswerkzaamheden onmogelijk worden wanneer percelen blank staan, wat leidt tot schade aan graan- en maïsteelten en suikerbieten door blokkerende drainage.
Naast opbrengstverliezen is er het gevaar van ondergraving, waarbij zware landbouwmachines plotseling kunnen wegzakken in de gangenstelsels die bevers metersver onder de oevers graven.
De problematiek reikt verder dan de landbouw, aangezien ook privétuinen in Massenhoven, zoals in de Vogelzangstraat, dreigen onder te lopen door beverdammen.
In de bossen van Domein Montens is de waterloop buiten haar oevers getreden, waarbij burgemeester Steven Van Staeyen waarschuwt voor schade aan tuinhuisjes.
De burgemeester besprak de situatie tijdens zijn eedaflegging met de gouverneur, waarbij de provincie inmiddels actie heeft beloofd na inspecties ter plaatse.

Om de druk op te voeren heeft de Boerenbond een aangetekend schrijven gericht aan de bevoegde gedeputeerde Jinnih Beels (Vooruit) voor een efficiëntere aanpak en een duidelijker kader.
De organisatie eist een evaluatie en een langetermijnvisie op Vlaams niveau, omdat de huidige situatie volgens regioconsulent Janssens aanvoelt als "dweilen met de kraan open".

Omdat de bever strikt beschermd is onder de Europese Habitatrichtlijn, mag er door waterloopbeheerders niet zomaar worden ingegrepen in hun burchten of dammen.
De provincie Antwerpen zit hierdoor in een juridische spagaat, waarbij ze enkel mogen ingrijpen als de openbare veiligheid direct in het gedrang komt of om belangrijke schade te voorkomen.
Ingrepen zoals het verlagen van dammen of oeverherstel zijn wettelijk beperkt en het vangen of verplaatsen van dieren is exclusief voorbehouden aan het Agentschap voor Natuur en Bos (ANB).
Het waterbeheer kost de overheid inmiddels handenvol geld: waar het in 2015 nog om 42.245 euro ging, was dat in 2023 al opgelopen tot maar liefst 734.114 euro aan beheerskosten.
Sinds 2014 heeft de Vlaamse overheid in totaal al 464.389 euro aan directe schadevergoedingen uitgekeerd, al schieten deze vaak tekort bij complexe gevallen zoals ondergelopen groenbemester.
In januari 2024 keurde de Vlaamse Regering het vernieuwde Soortenbeschermingsprogramma (SBP 2) goed om de soort te herstellen en overlast te beperken door zones af te bakenen.
Vlaams minister van Omgeving en Landbouw Jo Brouns kondigde op 7 maart 2025 een versnelde bijsturing van dit beleid aan om de populatie en de schade beter te reguleren via zonering.
Tijdens een commissievergadering op 25 maart 2025 gaf Brouns het ANB officieel de opdracht om versneld kern- en maatwerkgebieden af te bakenen voor een beter evenwicht.
In deze kerngebieden krijgt de natte natuur alle ruimte om zich ongestoord te ontwikkelen, terwijl in maatwerkzones waterbeheerders meer armslag krijgen om kordaat in te grijpen bij schade.
Lokale oplossingen zoals het plaatsen van dijken, pompen of het verdiepen van beken tot 70 centimeter worden geopperd om het waterpeil voor zowel boer als bever aanvaardbaar te houden.
Het verplaatsen van bevers heeft volgens GroenRand weinig zin, omdat geschikte gebieden toch snel weer door nieuwe families worden ingenomen als de habitat aantrekkelijk blijft.
Het Instituut voor Natuur- en Bosonderzoek (INBO) werkt inmiddels met een nieuw voorspellingsmodel om locaties in kaart te brengen waar bevers zich op termijn kunnen vestigen voor tijdige preventie.
Hoewel de trend stijgend is, wordt de huidige staat van instandhouding nog als "zeer ongunstig" beschouwd, met een streefdoel van minimaal 467 dieren (100 reproductieve eenheden).
Jaarlijks voert het ANB evaluaties uit van de populatiegrootte en de extra kosten voor waterbeheerders binnen de CIW-werkgroep Ecologisch waterbeheer om het beleid bij te sturen.

Evaluaties in het buitenland tonen aan dat een natuurlijke oeverinrichting de beste preventie is, aangevuld met technische middelen zoals rasters, drainagebuizen of boombescherming.
Aanvullend onderzoek naar genetische diversiteit en migratiepatronen blijft essentieel om de staat van instandhouding te evalueren wanneer de populatie stabiliseert.
De attitude van het samenleven met bevers moet worden herontdekt, waarbij dialoog tussen stakeholders moet voorkomen dat de landbouwsector alleen blijft staan met de gevolgen.
Indien uit de jaarlijkse monitoring blijkt dat de huidige afspraken een escalatie van schade niet kunnen voorkomen, is een onmiddellijke herziening van het programma wettelijk voorzien.

Uiteindelijk dient de terugkeer van de bever als een middel om het groenblauwe netwerk van Vlaanderen robuuster te maken en de biodiversiteit op duurzame wijze te versterken.
Het vinden van een evenwicht tussen de strikte bescherming van deze natuurlijke ingenieur en de economische belangen van de landbouw blijft de grootste uitdaging voor de toekomst.